سقف تیرچه بلوک یا عرشه فولادی؟ مقایسه‌ی دو سقف رایج

سقف بخش بزرگی از وزن و هزینه‌ی هر طبقه است. دو گزینه‌ی پرکاربرد در ساختمان‌های ایران، تیرچه بلوک و عرشه‌ی فولادی (متال دک) هستند. اگر بین سقف تیرچه بلوک یا عرشه فولادی مردد هستید، این مقایسه کمک می‌کند با معیارهای روشن تصمیم بگیرید.

#سقف تیرچه بلوک

تیرچه‌های پیش‌ساخته (بتنی یا فلزی) با فاصله‌ی منظم چیده می‌شوند، بین آن‌ها بلوک (سیمانی، سفالی یا پلی‌استایرن) قرار می‌گیرد و روی همه، میلگرد حرارتی و چند سانتی‌متر بتن ریخته می‌شود.

• مصالح آن همه‌جا در دسترس است و اجراکار فراوان دارد.
• به شمع‌بندی زیر سقف نیاز دارد تا بتن بگیرد.
• با اسکلت بتنی و فلزی هر دو اجرا می‌شود.
• با بلوک پلی‌استایرن وزن سقف کمتر می‌شود.

#سقف عرشه فولادی

ورق گالوانیزه‌ی ذوزنقه‌ای روی تیرهای فولادی پهن می‌شود، گل‌میخ‌ها از روی ورق به تیر جوش می‌شوند و پس از قرار دادن میلگرد حرارتی، بتن ریخته می‌شود. ورق هم قالب است و هم بخشی از فولاد کششی دال.

• قالب‌بندی ندارد و در دهانه‌های متعارف، شمع‌بندی هم نمی‌خواهد.
• چند طبقه را می‌توان هم‌زمان عرشه‌گذاری و پشت‌سرهم بتن‌ریزی کرد.
• به تیرهای فرعی با فاصله‌ی کم‌تر نیاز دارد.
• عمدتاً با اسکلت فلزی اجرا می‌شود.

#مقایسه

#هزینه

عرشه‌ی فولادی فولاد بیشتری دارد (ورق، گل‌میخ و تیرهای فرعی) اما قالب و شمع و زمان را حذف می‌کند. تیرچه بلوک مصالح ارزان‌تری دارد اما کندتر است. در پروژه‌های چندطبقه‌ی اسکلت فلزی که زمان مهم است، عرشه‌ی فولادی معمولاً به‌صرفه‌تر تمام می‌شود؛ در ساختمان‌های کوچک و اسکلت بتنی، تیرچه بلوک. قیمت روز ورق را در عرشه فولادی و میلگرد را در قیمت میلگرد ببینید.

#نکات اجرایی مهم

تیرچه بلوک:

• جهت تیرچه‌ها در راستای دهانه‌ی کوتاه‌تر باشد.
• در دهانه‌های بلندتر، کلاف عرضی (ژوئن) اجرا شود.
• شمع‌ها تا رسیدن بتن به مقاومت لازم برداشته نشوند.

عرشه فولادی:

• ضخامت ورق و فاصله‌ی تیرها مطابق محاسبات باشد.
• گل‌میخ‌ها با دستگاه مخصوص و به تعداد طراحی‌شده جوش شوند.
• هم‌پوشانی ورق‌ها و درزگیری لبه‌ها پیش از بتن‌ریزی کنترل شود.

#کدام را انتخاب کنیم؟

• اسکلت فلزی، چند طبقه و زمان محدود: عرشه فولادی.
• اسکلت بتنی یا ساختمان یک تا سه طبقه با اجراکار محلی: تیرچه بلوک.
• حساسیت به وزن (خاک ضعیف یا منطقه‌ی پرخطر زلزله): عرشه‌ی فولادی یا تیرچه با بلوک سبک.

انتخاب نوع اسکلت هم روی این تصمیم اثر دارد؛ اسکلت فلزی یا بتنی را بخوانید.

#جمع‌بندی

سقف تیرچه بلوک یا عرشه فولادی هر دو سقف‌های مطمئنی هستند. تیرچه بلوک ساده و در دسترس است؛ عرشه‌ی فولادی سریع و سبک. نوع اسکلت، تعداد طبقات و ارزش زمان پروژه، انتخاب را مشخص می‌کند.

#سوالات متداول

سقف عرشه فولادی صدا را بیشتر منتقل می‌کند؟ ضخامت بتن آن کمتر است؛ با کف‌سازی مناسب و سقف کاذب، عایق صوتی لازم تأمین می‌شود.

می‌توان عرشه‌ی فولادی را روی اسکلت بتنی اجرا کرد؟ ممکن است اما رایج نیست، چون اتصال برشی آن برای تیر فولادی طراحی شده است.

کدام سبک‌تر است؟ معمولاً عرشه‌ی فولادی. تیرچه با بلوک پلی‌استایرن هم وزن را به‌طور محسوسی کم می‌کند.